# Import substancji z bazy danych ECHA
W tym rozdziale dowiesz się, jak wyszukiwać i dodawać substancje z bazy danych ECHA CHEM do swojej bazy danych w SBLCore.
## Jak działa baza danych substancji w SBLCore
W oprogramowaniu korzystasz z dwóch baz danych substancji:
* **Baza danych w oprogramowaniu** (użytkownika) - znajdziesz w niej domyślne substancje i zapisujesz w niej również te, które utworzysz.
* **Baza danych ECHA CHEM** – rozbudowana europejska baza danych substancji chemicznych.
Baza danych w oprogramowaniu zawiera około 8 000 substancji. Są to głównie substancje, które mają klasyfikację zharmonizowaną (wiążącą) lub określone dopuszczalne wartości narażenia. Aby nie ograniczać się wyłącznie do tego wyboru, oprogramowanie jest połączone z bazą danych substancji agencji ECHA (European Chemicals Agency). Dzięki temu masz natychmiastowy dostęp do ponad 150 000 substancji i możesz je łatwo importować.
Aby uniknąć niepożądanych duplikatów w bazie danych, podczas korzystania z funkcji **Znajdź substancję** oprogramowanie najpierw przeszukuje domyślną bazę danych. Dopiero jeśli nie znajdzie w niej substancji, wyszukuje ją w ECHA CHEM.
Tylko w wyjątkowych przypadkach może się zdarzyć, że nie znajdziesz substancji w żadnej z baz danych. W takim przypadku możesz ją utworzyć. Na karcie Substancje kliknij przycisk **Nowa substancja**. Następnie postępuj zgodnie z rozdziałem Dodawanie własnych substancji do bazy danych.
## Procedura wyszukiwania substancji na stronie ECHA
Otwórz kartę **Substancje**.
Na pasku sterowania kliknij przycisk **Znajdź substancję**.
Przy pierwszym uruchomieniu funkcji pojawi się okno informacyjne z informacją prawną, którą należy zaakceptować. Okno to jest wyświetlane raz dziennie.
Po potwierdzeniu pojawi się nowe okno z polem wyszukiwania.
Wprowadź **CAS, WE, Indeks** lub nazwę substancji i kliknij **Wyszukać**.
::: Success
***Wskazówka!** Zalecamy wyszukiwanie za pomocą identyfikatorów numerycznych (CAS, WE, Indeks). Nazwy podstawowe są często w języku angielskim, a nazwy w innych językach mogą się różnić lub występować w kilku wariantach.*
:::
## Wyniki wyszukiwania
Podczas korzystania z funkcji **Znajdź substancję** oprogramowanie najpierw przeszukuje domyślną bazę danych. Dopiero jeśli nie znajdzie w niej substancji, wyszukuje ją w ECHA CHEM.
Jeśli oprogramowanie znajdzie substancję w domyślnej bazie danych, pod polem wyszukiwania w **zielonej** ramce zostanie wyświetlona substancja ze źródłem SBLCore.
Jeśli oprogramowanie nie znajdzie substancji w domyślnej bazie danych, w **pomarańczowej** ramce zostanie wyświetlona substancja ze źródłem ECHA CHEM.
Wyszukiwanie działa w następujący sposób, w zależności od tego, czy substancja została znaleziona w bazie danych użytkownika:
### Substancja została znaleziona w bazie danych oprogramowania
Oprogramowanie wyświetli jedną pasującą substancję z klasyfikacją lub listę dostępnych wariantów substancji.
**a) Oprogramowanie wyświetli jedną substancję z jedną klasyfikacją**
Kliknięcie przycisku **Otworzyć substancję** w prawej dolnej części okna otworzy kartę edycji substancji.
::: Success
***Wskazówka!*** *Jeśli substancja odpowiada Ci w tej postaci bez źródła, możesz zamknąć okno i użyć substancji w obecnej postaci.*
:::
Jeśli nie chcesz używać substancji z bazy danych, możesz kontynuować jej wyszukiwanie w bazie danych ECHA. W lewej części okna kliknij przycisk **Wyszukać na stronie ECHA**.
**b) Oprogramowanie wyświetli listę dostępnych wariantów (różne źródła lub klasyfikacje)**
Lista dostępnych wariantów zostanie wyświetlona, gdy oprogramowanie znajdzie w bazie danych więcej rekordów odpowiadających wyszukiwaniu. Mogą to być na przykład wcześniej utworzone duplikaty, różne warianty lub substancja, która ma kilka wersji klasyfikacji w zależności od okresu obowiązywania.
Najnowsza wersja substancji ma w kolumnie **Rewizja** zielony wskaźnik i adnotację „Aktualna”. Substancje, dla których zbliża się zmiana klasyfikacji zharmonizowanej, są oznaczone kolorem pomarańczowym („Wygasająca”), a klasyfikacje, które już nie obowiązują, kolorem czerwonym („Stara”).
1. Wybierz preferowany wariant substancji, klikając go dwukrotnie, lub zaznacz go i kliknij **OK**.
2. Zostaną wyświetlone podstawowe informacje o substancji.
3. Kliknięcie przycisku **Otworzyć substancję** w prawej dolnej części okna otworzy kartę edycji substancji.
::: Warning
*Możliwość edycji substancji zharmonizowanych jest ograniczona – w przypadku tych substancji w polu* ***Klasyfikacja zharmonizowana*** *wskazane jest rozporządzenie, którego należy przestrzegać. Ich klasyfikacja jest określona przez przepisy i jest wiążąca w całej UE. Możliwe modyfikacje substancji zharmonizowanych znajdziesz w* ***Tabeli 1.***
:::
Jeśli nie chcesz użyć żadnej z substancji w bazie danych, możesz kontynuować wyszukiwanie na stronie ECHA – w lewej dolnej części okna kliknij **Wyszukać na stronie ECHA**. Lista dostępnych wariantów zostanie ponownie wyświetlona po kliknięciu przycisku **kolejne wyniki**.
**Tabela 1 - Edycja substancji z klasyfikacją zharmonizowaną**
| **Działanie** | **Czy mogę?** | **Co to oznacza w praktyce** |
| ------------------------------------------------- | :---------------------------------------------: | ----------------------------------------------------------------------------------- |
| **Usunąć zwrot H lub zwrot EUH** | NIE | Nie można usunąć zagrożenia, które jest częścią klasyfikacji zharmonizowanej. |
| **Złagodzić kategorię/klasę** | NIE | Nie można np. zmienić kategorii Acute Tox. 3 → Acute Tox. 4. |
| **Zmienić specyficzne stężenie graniczne (SCL)** | NIE | Ustalonego SCL nie można usunąć ani zmienić. |
| **Zmienić lub dodać ATE do specyficznego limitu** | NIE | Wartości ATE są określone w klasyfikacji zharmonizowanej. Wszystko, co wykracza poza klasyfikację zharmonizowaną, wprowadza się w części Toksyczność. |
| **Zmienić lub dodać współczynnik M** | NIE | Współczynniki M w klasyfikacji zharmonizowanej są określone. |
| **Dodać kolejne zwroty H lub zwroty EUH** | TAK | Można dodać kolejne zwroty na podstawie danych od dostawcy. |
| **Zaostrzyć kategorię/klasę** | Tylko jeśli przy zwrocie H znajduje się gwiazdka (\*) | Można np. zaostrzyć kategorię Acute Tox. 4 → Acute Tox. 3. |
| **Dodać dane dotyczące toksyczności i ekotoksyczności** | TAK | Można je uzupełnić na podstawie danych od dostawcy. |
| **Dodać właściwości fizyczne lub chemiczne** | TAK | Można je uzupełnić na podstawie danych od dostawcy. |
### Substancja nie została znaleziona w bazie danych oprogramowania
Jeśli oprogramowanie nie znajdzie substancji w bazie danych, wyświetli wyniki z bazy danych ECHA. To, które substancje zostaną wyświetlone i jakie informacje będą zawierać, zawsze zależy od rekordów dostępnych w ECHA.
Mogą wystąpić trzy sytuacje:
**a) Oprogramowanie wyświetli jedną substancję z jedną klasyfikacją**
Na podstawie wyszukiwania na stronie ECHA dostępny jest tylko jeden pasujący rekord. Substancję zapiszesz w bazie danych za pomocą przycisku **Utworzyć substancję**. Następnie postępuj zgodnie z rozdziałem **Edycja i zapisywanie substancji z ECHA**.
**b) Oprogramowanie wyświetli jedną substancję z wieloma klasyfikacjami**
Po wyszukaniu może zostać wyświetlonych kilka klasyfikacji jednej substancji. Oprogramowanie automatycznie wyświetli klasyfikację z najwyższym odsetkiem zgłoszeń. Wybór możesz zmienić, klikając przycisk **kolejna klasyfikacja**. Wybierz tę, która Ci odpowiada, i kontynuuj za pomocą przycisku **Utworzyć substancję**. Następnie postępuj zgodnie z rozdziałem **Edycja i zapisywanie substancji z ECHA**.
**c) Oprogramowanie nie jest w stanie dokładnie określić, o jaką substancję chodzi**
Czasami system wyświetla kilka rekordów, ponieważ wyszukiwany identyfikator nie odpowiada dokładnie danym w ECHA. Wybierz substancję, która najlepiej odpowiada posiadanym informacjom. Następnie postępuj zgodnie z rozdziałem **Edycja i zapisywanie substancji z ECHA.**
## Edycja i zapisywanie substancji z ECHA
W przypadku substancji ze źródłem ECHA CHEM pod polem Klasyfikacja znajduje się link do szczegółowych informacji o substancji. Kliknięcie linku otworzy szczegóły substancji bezpośrednio na stronie ECHA.
Po wybraniu substancji postępuj w następujący sposób:
Kliknij przycisk **Utworzyć substancję** w prawej dolnej części okna, aby zaimportować substancję do bazy danych użytkownika.
Otworzy się nowa karta edycji substancji.
W polu **Źródło** automatycznie zostanie wpisane „ECHA CHEM”.
::: Success
*Zalecamy zmianę **Źródła**, aby ułatwić orientację w bazie danych, na przykład na dostawcę substancji. Aby zmienić źródło, kliknij ikonę znajdującą się na końcu pola.*
:::
Sprawdź dane substancji i w razie potrzeby wprowadź zmiany.
Niektóre zaimportowane substancje mogą mieć tylko angielską nazwę. Aby dodać nazwę w innym języku, kliknij przycisk **Dodać** w sekcji **Nazwy substancji**.
Zapisz substancję w bazie danych, klikając **Zapisz** lub **Zapisz i zamknij**.